Lạm dụng truyền dịch và những hậu quả nguy hiểm đi kèm

Monday, August 28, 2017

Phụ huynh "đòi" truyền dịch cho con, ai vào viện cũng đòi truyền dịch!
Tình trạng truyền dịch đặc biệt phổ biến ở nông thôn, thị trấn...nơi kiến thức về chăm sóc sức khỏe của người dân còn hạn chế, việc giám sát hành nghề y dược tư nhân còn lỏng lẻo. 
Lạm dụng truyền dịch và những hậu quả nguy hiểm đi kèm
Hình ảnh minh họa
Những người đòi hỏi được truyền dịch chỉ hiểu một cách sơ sài rằng dịch truyền là chất “bổ”, nên cứ thấy mệt là muốn bổ sung, họ không biết rằng các loại dịch truyền đều là thuốc dạng đặc biệt, chỉ được dùng khi bác sĩ khám và kê đơn. Rất nhiều loại bệnh chống chỉ định với việc truyền dịch.

"Chưa có tài liệu khoa học nào chứng minh rằng truyền dịch cho trẻ bị sốt virus sẽ làm hạ nhiệt, nhưng không hiểu từ nguồn thông tin nào mà hiện nay, có rất nhiều phụ huynh cho rằng, con bị sốt thì phải truyền dịch mới tốt. 

Nhiều phụ huynh đã chủ động “xin” truyền dịch cho con dù không có chỉ định, thậm chí còn gây sức ép với bác sĩ. Khi bác sĩ giải thích rằng không nên truyền dịch đối với trẻ bị sốt virus, có người còn phản ứng bằng cách… lẳng lặng bế con đi nơi khác điều trị". Điều đáng lo ngại là quan niệm sai lầm này dường như đang trở thành "căn bệnh tâm lý" của không ít phụ huynh.

Khi hỏi một số bà mẹ, câu cửa miệng của nhiều người là truyền dịch cho trẻ bị sốt sẽ “làm mát”, “giải nhiệt, bù nước"… hay đơn giản chỉ "bồi bổ cơ thể" cho trẻ và “không có hại gì”. Loại dịch truyền được các bà mẹ rỉ tai nhau là dung dịch đường muối và dung dịch tổng hợp chất điện giải như Glucose 5%, 10%, Lactate Ringer...
Vừa "làm khổ” trẻ vừa gây hậu quả khó lường
Tiến sĩ Dũng đưa ra một so sánh dễ với tỷ lệ 5g đường/100ml dung dịch thì việc truyền cho trẻ một chai Glucose 5% cũng chỉ tương đương với việc cho trẻ uống gần… 1 thìa đường. Tương tự, truyền một chai dung dịch muối 9% chỉ như uống một bát canh nhạt, truyền một chai Lactate Ringer chưa bằng uống một gói oresol… Trẻ sốt virus có thể được chỉ định truyền dịch khi có biểu hiện nôn, tiêu chảy... dẫn tới cơ thể không bù được các chất điện giải qua đường ăn uống. 

Ngược lại, nếu trẻ không có các biểu hiện trên thì việc bồi dưỡng cho trẻ qua đường ăn uống vừa đơn giản, khoa học và hiệu quả hơn nhiều. Bắt trẻ phải truyền dịch vừa không có tác dụng gì, vừa "làm khổ" trẻ, hơn thế trẻ còn có thể bị tác dụng phụ như sốc dịch và lây nhiễm bệnh nguy hiểm như viêm gan, HIV/AIDS… do tiêm truyền. Thậm chí, nếu trẻ được truyền dịch ở nhà không được xử lý kịp thời các biến chứng có thể gây tử vong.
Nguy hiểm hơn, tại khoa Nhi Bệnh viện Bạch Mai đã có những trường hợp bệnh nhi “được” truyền dịch 2-3 ngày không đỡ sốt, cha mẹ đưa trẻ tới bệnh viện mới phát hiện các cháu bị viêm phổi, viêm não, viêm màng não… Trẻ bị viêm phổi vốn không chịu nước và thường không được truyền dịch, trẻ viêm não truyền dịch có thể làm tăng phù não… Việc truyền dịch đối với các bệnh này vừa sai thuốc có hại về mặt bệnh lý, vừa gây phức tạp cho điều trị sau đó.

Theo tiến sĩ Dũng, các vị phụ huynh cần loại bỏ ngay quan niệm sai lầm là truyền dịch cho trẻ bị sốt virus. Thông thường, trẻ chỉ sốt khoảng 3-5 ngày là khỏi bệnh và không cần phải điều trị nội trú. Hiện chưa có thuốc đặc trị cho sốt virus mà bệnh thường tự khỏi. Sốt virus là bệnh đơn giản, không để lại biến chứng nhưng được chẩn đoán loại trừ (không phải chẩn đoán xác định). Vì thế, sau khi thăm khám, trẻ cần phải được theo dõi thêm, đề phòng trẻ bị các bệnh viêm não, viêm màng não... Nếu trẻ có dấu hiệu khác thường nào phải đưa ngay trẻ tới bệnh viện.

1 số ví dụ :
Chị T.T.H xã Ea Noul (huyện Buôn Đôn)
Chị H bị cảm cúm, nhức đầu nên người mệt mỏi, chán ăn, khó chịu. Sau khi uống thuốc cảm, chị H đã đỡ đau đầu hơn...nhưng khi thấy trong người vẫn chưa khỏe hẳn, lại có người mách truyền nước sẽ rất tốt nên chị đến quầy dược để truyền nước hoa quả cho nhanh khỏe.
Truyền hết một chai vẫn thấy bình thường, chị truyền chai thứ 2.. Nhưng khi truyền được gần nửa chai dịch thứ 2, chị cảm thấy đầu choáng váng, nôn ói, rồi lên cơn rét run, tay chân cứng đờ, không nói được nữa.
Cô dược tá vội vàng gọi xe đưa chị vào viện để cấp cứu. Bác sĩ cho biết chị bị sốc phản vệ do truyền dịch, nếu chậm trong giây lát có thể sẽ không giữ được tính mạng.
Bà N.T. H 72 tuổi (Hoàng Mai, Hà Nội)
Đã ở cái tuổi xưa nay hiếm nên khi thay đổi thời tiết bà H lại bị: hắt hơi, xổ mũi, đau mình mẩy, người mệt mỏi, ăn không ngon, ngủ không yên...bà lại mời bác sỹ về nhà để “truyền đạm”.
Khi gặp bác sĩ, dược sĩ có chuyên môn khuyên bà nên vào viện khám, làm các xét nghiệm rồi truyền theo chỉ định của bác sỹ vì bà tuổi đã cao khi truyền dễ gây biến chứng...thì bà H tỏ ý không bằng lòng...Chỉ đến khi người hàng xóm bằng tuổi bà bị “sốc” khi mời bác sỹ đến truyền tại nhà bà mới biết “sợ” vì hậu quả của nó quá nguy hiểm.
Bạn đọc làm báo
KENHYTE.NET Tài liệu này chỉ phục vụ cho nội bộ cán bộ và sinh viên ngành y tham khảo.Bạn đọc không tự ý áp dụng để điều trị bệnh.Chúng tôi không chịu trách nhiệm nếu có hậu quả đáng tiếc xảy ra.Trân trọng cảm ơn!
Chia sẻ bài viết này! Google+ in bài viết
Để lại ý kiến của bạn cho bài viết này vào khung bình luận phía dưới.
 
Trang chủ | Điều Khoản Sử Dụng | Group | FanPage | Liên hệ
Copyright © 2016. Kênh Y Tế | Tin tức Y Tế Việt Nam và quốc tế nóng, nhanh, cập nhật 24h.
Mọi thông tin trên Website chỉ mang tính chất tham khảo.Mọi chỉ định đều cần có ý kiến từ Bác sĩ.
Xây dựng và phát triển bởi Tin Tức Y Tế Việt Nam. Ghi rõ nguồn khi coppy tài liệu từ webside này.